بقایی: تأمین حقابه ایران از هیرمند رو به پیشرفت است

اسماعیل بقایی در امروز در نشست خبری به برنامه دستگاه دیپلماسی ایران برای امنیت آبی استان‌های شرقی و سفر اخیر وزیر امور خارجه این کشور به مشهد مقدس به منظور بررسی بحران آب اشاره و تصریح کرد: پیگیری‌های ایران برای حقابه صرفاً به مذاکرات فنی محدود نمی‌شود، بلکه این پرونده به دلیل ارتباط مستقیم با زیست بوم و امنیت شرق کشور، ابعادی کاملاً «راهبردی» دارد.

وی  تأکید کرد: مسأله آب جزء دستور کارهای ثابت، دائمی و غیرقابل تغییر جمهوری اسلامی ایران در تمامی گفتگوها و رفت‌وآمدهای دیپلماتیک با مقامات حکومت سرپرست افغانستان است.

حقابه ایران از رودخانه هیرمند بر اساس «معاهده 1351 هیرمند» میان تهران و کابل تعیین شده است که طبق آن، افغانستان متعهد است در یک سال نرمال آبی، حدود 820 میلیون متر مکعب آب را به سمت مرزهای ایران و دریاچه هامون رهاسازی کند.

در سال‌های اخیر، اجرا نشدن کامل این معاهده و کاهش ورودی آب، مشکلات بسیار شدیدی از جمله خشکسالی گسترده در استان سیستان و بلوچستان، نابودی زیست محیطی تالاب بین‌المللی هامون، افزایش ریزگردها و بحران تامین آب شرب و کشاورزی را برای ساکنان شرق ایران به همراه داشته است.

دیپلماسی آب میان ایران و افغانستان در سال‌های اخیر با چالش‌های پیچیده‌ای همچون تغییرات اقلیمی و خشکسالی‌های پی‌درپی، مسائل شناسایی رسمی و بسترهای حقوقی مرتبط با آن و ضرورت مدیریت جامع حوضه آبریز مشترک گره خورده است.

 کارشناسان معتقدند دیپلماسی آب در شرق ایران برای دست‌یابی به پایداری بلندمدت، علاوه بر هیرمند باید مدیریت حوضه آبریز هریرود (رودخانه تجن و سد دوستی) و مسائل آبی خراسان رضوی را نیز در برگیرد.